جای خالی پژوهش‌های انسان‌شناختی در مسائل گردشگری ایران

متن سخنرانی‌ام در نشست «مسائل امروز ایران و نقش انسان‌شناسی در حل آن‌ها»:

گردشگری در ایران در حال تبدیل به یک پدیده بحرانی از یک‌سو و یک پدیده بحران‌ساز از سوی دیگر است. بحرانی از این جهت که علی‌رغم داشتن متولیان و تصمیم‌گیران فراوان، بی‌صاحب و رهاشده است. بحران‌ساز هم از آن جهت که در بسیاری از زمینه‌های اقتصادی، محیط زیستی، فرهنگی، اجتماعی و حتی روابط بین‌الملل چالش ایجاد می‌کند. الان از نگاه علمی مسئله اصلی این نیست که چرا گردشگری این چالش‌ها را ایجاد کرده است. گردشگری در همه جای دنیا چنین چالش‌هایی را موجب شده. مسئله اینست که چرا این چالش‌ها مورد توجه قرار نمی‌گیرد...

ادامه نوشته

نیشابور و سبزوار

برای برگشت از مشهد، از مسیر دیگری رفتیم تا بتوانیم دو شهر تاریخی نیشابور و سبزوار را هم ببینیم. در نیشابور از آرامگاه عطار (عارف و شاعر هشتصد سال پیش) خیام (شاعر و ریاضی‌دان نهصد سال پیش)، کمال‌الملک (نقاش صد سال پیش) و محوطه تاریخی شادیاخ (بخشی از شهر قدیم نیشابور) بازدید کردیم. نیشابور به جز اندیشمندان و دانشمندان بزرگی که داشت، به‌واسطه قتل عام مردمان و ویرانی شهرش به دست لشکر مغول شناخته‌شده است. عطار به دست همین مغولان کشته شد...

ادامه نوشته

مشهدگردی

این هفته فرصتی دست داد تا سه-چهار روزی با گروهی از دوستان برویم مشهد. از مازندران با خودروی شخصی و از مسیر استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی خودمان را به این شهر رساندیم. طبیعتا نام مشهد با نام امام رضا عجین شده. بنابراین نفس کشیدن در هوای حریم حرم یکی از فعالیت‌ها بود. در کنار این بُعد شیعی هویت ایرانی (که البته، به معنای نادیده گرفتن هویت ایرانی هم‌میهنان اهل سنت یا حتی غیرمسلمان نیست و در این زمینه جداگانه نوشته‌hم)، از بُعد ملی این سفر که بازدید از آرامگاه فردوسی در توس بود نیز غافل نشدیم. در کنار آرامگاه فردوسی، سری هم به آرامگاه استاد شجریان و مهدی اخوان ثالث زدیم....

ادامه نوشته

طالقان‌گردی

این هفته فرصتی دست داد تا با یکی از دوستان برویم طالقان و مهمان یکی دیگر از دوستان مشترک شویم. در این دو روز، گشتی در برخی روستاهای ییلاقی زدیم. از همه مهم‌تر، رفتیم به خانه آیت‌الله طالقانی در روستای گلیرد و بعد هم رفتیم به روستای اورازان، که اصالت جلال آل احمد به همین روستا برمی‌گردد...

ادامه نوشته

مازندران: آیینه عبرت گیلان

...به تازگی هادی حق‌شناس، استاندار گیلان در آیین بزرگداشت روز شوراها که در رشت برگزار شد، درباره جلوگیری از ساخت و ساز غیرمجاز در این استان نکات مثبت و ارزشمندی بیان کرد. اما نکته نسنجیده دیگری هم گفت که در رسانه‌ها بازتاب بیشتری داشت: «اجازه نخواهیم داد کسی خارج از گیلان آمده و زمین برای ویلاسازی بگیرد».[1] البته ایشان در ادامه اشاره کرده که از سرمایه‌گذاری در بخش کشاورزی حمایت خواهد کرد. در این باره لازم است چند نکته یادآوری گردد...

ادامه نوشته

شما اومدین دارین اینجا را شخم می‌زنین!

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

«شما اومدین دارین اینجا را شخم می‌زنین!». این جمله‌ای است که یکی از بومیان، به ده‌ها موتور سواری که تپه‌های زیبای منطقه خالد نبی در استان گلستان را با پیست موتور سواری اشتباه گرفته‌اند می‌گوید. شوربختانه این جمله را می‌توان به بسیاری از موتور سواران، آفرود سواران، طبیعت‌گردان، کمپر داران و گروه‌هایی از این دست که در سال‌های اخیر شمارشان رشد عجیبی یافته و همچنان در حال گسترده‌تر شدن است، تعمیم داد...

ادامه نوشته

به بهانه روز جهانی زبان مادری

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

اخیرا صادق زیباکلام در یکی سخنرانی‌هایش دو بار کلمه «کُرد» را به‌صورت «کورد» تلفظ کرد. این رفتارهای ایشان شوربختانه پر تکرار و مسبوق به سابقه است. و رفتار اخیر، یک گام تحریفی دیگر بود. تاکنون برخی‌ها به اشتباه و نادرست به جای املای درست واژه «کُرد»، «کورد» می‌نوشتند، در حالی‌که همان «کُرد» تلفظ می‌کردند. این بار اما آقای زیباکلام تلفظ این واژه را هم به شکل «کورد» بیان کرد. این یک تحریف تعمدی آشکار است...

ادامه نوشته

سفرنامه عراق ۳: بغداد و طاق کسری

...ساعت ده رسیدیم به شهر مدائن و طاق کسری در نزدیکی بغداد؛ که به قول تورج دریایی، مهم‌ترین نماد ایران پیش از اسلام در ذهن ایرانیان بود؛ چرا که از هخامنشان نزدیک هزار سال می‌گذشت که اسلام وارد ایران شد و بنابراین خاطرات گنگی از آن در ذهن ایرانیان باقی مانده بود. در حالی‌که ساسانیان را لمس کرده بودند. همین است که خاقانی در آن قصیده معروف، با اندوه و افسوس می‌گوید وقتی به مدائن می‌رسی و کاخ کسری را می‌بینی، با احترام از اسب پیاده شو و صورت به زمین بگذار(سجده کن) و حتی آنرا به نوعی هم‌تراز مکه می‌بیند...

ادامه نوشته

سفرنامه عراق ۲: بابِل باستان، نجف و کربلا

...از دروازه ایشتار وارد شدیم؛ از موزه نبوکدنصر که البته آثار چندان زیادی نداشت دیدن کردیم؛ کاخ جنوبی که بسیار بزرگ بود را گشتیم؛ کاخ صدام که در حریم این کاخ‌ها ساخته شده بود را نگاهی عبرت‌آمیز انداختیم؛ شیر سنگی مشهور بابل را دیدیم؛ خرابه‌های به‌جا مانده از باغ‌های معلق بابل را به نظاره نشستیم؛ آمفی‌تئاتری که در دوران اسکندر و سلوکیان ساخته شد را هم به‌عنوان واپسین مقصد دیدیم. به‌طور شانسی هم‌زمان در این آمفی‌تئاتر دانشجویان رشته هنر دانشگاه بابِل داشتند جشن دانش‌آموخنگی می‌گرفتند. از چهل و پنج دانشجو، فقط پنج مفر پسر و چهل مفر دختر بودند؛ مانند بیشتر رشته‌ها در ایران که زنانه شده....

ادامه نوشته

سفرنامه عراق ۱: از خوزستان تا شهر حله

از تابستان برنامه‌ریزی کرده بودیم که بهمن‌ماه چهار نفره برویم عراق؛ با خودرو حسین شرفی، من و محمدرضا جوادی یگانه و جبار رحمانی. جوادی یگانه به‌واسطه مسئولیت تازه‌ای که در دولت بر عهده گرفت، و جبار رحمانی از آنجا که ماه بعدی سفر خارجی طولانی‌ای در پیش دارد، نتوانستند همراهی کنند. در عوض، اسماعیل ریاحی که تجربه چند سفر داخلی با یکدیگر داشتیم و جواد عابد خراسانی که در سفر آسیای میانه (ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان) با هم بودیم، آماده سفر بودند و همراه شدند. البته جبار شب پیش از حرکت در جمع‌مان بود...

ادامه نوشته

برای ایران کوچک: برای پاراچناری‌های مظلوم

دیروز داعش حدود یکصد تن از مردم مظلوم پاراچنار را به شهادت رساند. پاراچنار منطقه‌ای است در شمال غربی پاکستان و نزدیکی مرز افغانستان. مردمان آن پشتون هستند؛ اما برخلاف پشتون‌های دیگر، اینها مذهب‌شان شیعه است. پشتون‌ها یکی از گروه‌های قومی بزرگ در افغانستان و پاکستان هستند که عموما سنی‌مذهب بوده و نسبت به دیگر گروه‌های قومی این منطقه، احساس چندان خوبی به ایران ندارند. اما پشتون‌های پاراچنار نه تنها برخلاف دیگر هم‌تباران‌شان شیعه‌اند، بلکه علاقه وافری به ایران دارند و برخی از روشنفکران آنجا، منطقه خودشان را «ایران کوچک» می‌نامند. برخی از جوانان‌شان به عشق ایران، زبان فارسی یاد می‌گیرند و حتی بعضا بسیار روان و سلیس صحبت می‌کنند. اما همین شیعه بودن در میان بخش‌های سنی‌نشین افراطی باعث شده مدام مورد حملات بنیادگرایان اهل سنت و تکفیری‌ها قرار می‌گیرند. گاهی جلوی اتوبوس‌های‌شان گرفته می‌شود و نفر به نفرشان را با چاقو سلاخی می‌کنند. گاهی در مکان‌های پر رفت و آمدشان بمب‌گذاری می‌کنند. گاهی با اسلحه آنان را به گلوله می‌بندند. یک راه ارتباطی به دیگر مناطق پاکستان دارد که ارتش آنرا کنترل می‌کند. اما همین راه هم بسیار نا امن است. گاهی هم تکفیری‌ها از راه افغانستان که تنها ۲۰ کیلومتر با این منطقه فاصله دارد وارد شده و دست به قتل عام و جنایت می‌زنند.

کلبه سوئیسی و معماری ایرانی

بازار خانه‌های پیش‌ساخته در فضای مجازی و از جمله اینستاگرام حسابی گرم است. این خانه‌ها به دلایلی چند، مشتریان خاص خود را دارد: برای نمونه خیلی زود آماده می‌شود؛ نیاز به پروانه ساخت و پایان کار ندارد؛ امکان جابجایی دارد و مثلا شما می‌توانید آنرا جدا از زمین‌تان بفروشید یا اگر زمین‌تان را روزی فروختید، خانه پیش‌ساخته‌تان را با خودتان به مکان دیگری ببرید؛ و... . البته در قیمت، تفاوت چندانی با خانه‌های دائمی ندارند. بسته به امکانات و کیفیت، هر مترشان بین ۱۰ تا ۱۵ میلیون تومان (به نرخ مهرماه ۱۴۰۳) هزینه دارد...

ادامه نوشته

سفرنامه ترکیه ۶: سایت هخامنشی در مرکز ترکیه و پایان سفر

...فردا صبح از آنکارا راه افتادیم به سوی آماسیه. پیش از آماسیه پیچیدیم به سمت «اولوز هویوک» که تپه‌ای باستانی است. سایتی است که چند لایه/دوره تمدنی دارد. اما مهم‌ترینش لایه هخامنشی است. سالنی تالار مانند با شش پایه ستون سنگی هم در آن به دست آمده و آن را یک آپادانای کوچک می‌نامند، آتشکده‌ای که به باور سرپرست تیم کاوش، نخستین عبادتگاه تک‌خدا پرستی کشف‌شده در ترکیه است، انبار، آشپزخانه بزرگ، راه سنگ‌فرش، پست‌خانه و... برخی بخش‌های مهم این سایت است که تا این لحظه کشف شده. ظروف و سکه‌های هخامنشی هم در آن به دست آمده. این یافته‌ها در موزه شهر آماسیه در بیست و پنج کیلومتری اینجا نگهداری می‌شود....

ادامه نوشته

سفرنامه ترکیه ۳: کوه نمرود، زادگاه حضرت ابراهیم، آرامگاه مولانا، پاموک قلعه

...در سکوی شرقی که ابعادش پنجاه در چهل و پنج متر است، نُه تندیس شیر (سلطان زمین)، عقاب (سلطان آسمان)، آنتیوخوس (پادشاه)، کوماژن (الهه باروری)، زئوس (خدای آسمان‌ها و بزرگ‌ترین خدا)، آپولون (پسر زئوس و خدای هنر و اندیشه)، هراکلس (یا هرکول، پسر زئوس و شخصیت پهلوان)، و دوباره تکرار عقاب و شیر قرار داشت. البته سرهای‌شان جدا شده و جلوی‌شان انداخته. جلوی این تراس سکویی هست که ظاهرا جایگاه نیایش و آتش روشن کردن بوده...

ادامه نوشته

سفرنامه ترکیه۲: ماردین و دیاربکر

ماردین در جنوب شرقی ترکیه بیشتر به واسطه نوع معماری‌اش که سنگی است و دور یک کوه مخرطوی ساخته شده مشهور است. نوک خود قله دژ نظامی است و پایین‌ترش خانه‌ها و فروشگاه‌ها. ما یک هاستل ارزان در بخش قدیمی و مرکزی شهر اجاره کردیم که چشم‌اندازش قله و دژ بود. به‌ویژه شب از روی پشت‌بامش که میز و صندلی گذاشته بودند، چشم‌انداز شهر و دژ زیبا بود...

ادامه نوشته

سفرنامه ترکیه۱: مرز جنگی ایران و روم

...به بخش تاریخی شهر رفتیم که پر از خانه‌های سنگی و کوچه پس کوچه بود. چندین کلیسا و مسجد تاریخی داشت. بالای کلیساها به خط سریانی هم نام‌شان را نوشته بود. همچنین بالای خانه‌ها نام صاحب‌خانه کنونی یا قدیمی به ترکی یا سریانی نوشته بود. در بیشتر خانه‌ها درخت انجیر بود و بسیاری‌شان شاخه‌ها را به پیشواز رهنگذران دراز کرده بودند تا همچون ما، از میوه‌های رسیده و شیرینش تناول کند...

ادامه نوشته

سفرنامه کردستان عراق (۴) اربیل

...از آرامگاه هوخشتره کله گاز راه افتادیم به طرف اربیل. تقریبا یک ساعت بعد رسیدیم به اربیل. نقشه این شهر باستانی به شکل چند دایره تو در تو است که در واقع خیابان‌ها و کمربندی دور شهر است. اربیل از قدیمی‌ترین شهرهای جهان است و نامش در کتیبه‌های سومری هم آمده. جالب آنکه در بیشتر زبان‌های دنیا آنرا اربیل می‌نامند، اما خود کردها آنرا «هَولِر» تلفظ می‌کنند. مرکز حکومت خودمختار اقلیم کردستان، به ریاست خاندان بارزانی است....

ادامه نوشته

سفرنامه کردستان عراق (۳) موزه سلیمانیه، سنگ‌نوشته پایکولی و گوردخمه هوخشتره

...هتل سلیمانیه را به مقصد قیزقاپان که به‌عنوان آرامگاه هوخشتره شناخته می‌شود ترک کردیم. از سلیمانیه به طرف اربیل که برویم، در منطقه «دوکان» جاده فرعی و روستایی را در پیش گرفتیم که پس از آخرین روستا که «زرزی» نام داشت، به پای صخره و کوهی رسیدیم. پارکینگی برای بازدیدکنندگان درست کرده‌اند. هرچند نه آنجا و نه در طول راه خودرویی دیده نمی‌شد. تنها ما بودیم و ما، در برابر هیبت و عظمت گوردخمه نخستین پادشاهی که مرزهای ایران را فراقومی کرد....

ادامه نوشته

سفرنامه کردستان عراق (۲) سلیمانیه

...هنگام خروج از آخرین دروازه مرزی عراق، مامور کُرد عراقی گذرنامه‌های‌مان را نگاه کرد و پس داد و با لهجه کردی به فارسی گفت: «شما چرا «دخولی» نکردید؟ بروید توی آن کیوسک «دخولی» کنید و بیایید». من و جبار هاج و واج نگاه هم می‌کردیم که این چرت و پرت‌ها چیست که می‌گوید! بعدا فهمیدیم منظورش این بود که مهر ورود به عراق را نزده‌ایم. خدا پدرش را بیامرزد؛ وگرنه بعدا برای‌مان دردسر می‌شد....

ادامه نوشته

سفرنامه کردستان عراق (۱) آغاز سفر

از چند ماه پیش قرار شد گروه چهار نفره‌مان شهریور امسال برنامه سفر زمینی به حوزه ایران بزرگ فرهنگی را ادامه دهد (قبلا حوزه آسیای میانه و قفقاز جنوبی را رفته بودیم). امسال قرار شد قفقاز شمالی را بگردیم. از دو ماه پیش برنامه‌ریزی کردیم. اما متوجه شدیم باکو همچنان به بیشتر ایرانیان روادید (ویزا) نمی‌دهد. زمانی که حتی به تیم ملی بسکتبال دختران ایران هم روادید نداد، مطمئن شدیم به ما هم نخواهد داد. در حالی‌که شهروندان آن کشور برای آمدن به ایران نیاز به روادید ندارند!..

ادامه نوشته

افغان‌ها ایران را اشغال کردند؟!

امیر هاشمی‌مقدم، دکترای انسان‌شناسی و پژوهشگر حوزه افغانستان که نویسنده کتاب «چرا افغانستان برای ایران مهم است؟» و سفرنامه «سفر به سرزمین آریایی‌ها» درباره موج اخیر افغان‌ستیزی و مهاجرهراسی در ایران در گفتگو با «ایراف» توضیح می‌دهد...

ادامه نوشته

کدام حسن صباح؟ کدام اسماعیلیه؟ کدام ایران؟

به بهانه پایان پخش سریال «حشاشین».

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

در ماه مبارک رمضان، کلیپ‌های یک گردشگر مصری پر بازدید شده بود که در خیابان‌های تهران با فیلم‌برداری از برخی مردم که روزه‌خواری می‌کردند، از مسلمانی ایرانیان تعجب می‌کرد. در همین ماه رمضان سریال «حشاشین» هم توسط پیتر میمی، کارگردان مصری ساخته شد. علی‌رغم اینکه می‌دانم چنین ارتباطی نادرست است، اما ذهنم ناخودآگاه میان این دو رویداد ارتباط برقرار می‌کند. اسماعیلیه ایران در این سریال نه یک گروه شیعه مسلمان، بلکه صرفا یک گروه آدم‌کش و پیمان‌شکن و خانواده‌ستیز و... معرفی شده است...

ادامه نوشته

بی‌هویت‌سازی شهرها

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

دیروز از چالوس راه افتادم به طرف بابلسر. سر سه‌راهی «۴۵ متری»، تندیس مردی درست شده با چتری در یک دست و فانوسی در دست دیگر. همین چند روز پیش درستش کردند. خود این سه‌راهی و دور برگردانش هم به تازگی ایجاد شده. برایم همچون روز روشن است که دیری نخواهد پایید که هم سه‌راهی را دوباره تغییر شکل می‌دهند و هم این تندیس را برمی‌دارند و جایش تندیس یا سازه دیگری می‌گذارند. از چالوس بیرون می‌روم و ساعتی بعد از میانه شهر نور می‌گذرم. چهارراه مرکزی شهر را دوباره خراب کرده‌اند و دورش را فعلا پوشانده‌اند تا به زودی ببینیم از درون این «لُپ لُپ» چه برای‌مان بیرون خواهند آورد...

ادامه نوشته

آیا امیرکبیر قربانی اصلاحات همه‌جانبه‌اش نشد؟

امیر هاشمی مقدم

دو روز پیش سالروز شهادت امیرکبیر بود. او در بیستم دی‌ماه هزار و دویست و سی و یک در حمام فین کاشان به دستور ناصرالدین شاه کشته شد. دلاک رگ هر دو دستش را زد، اما پیش از آنکه بمیرد میرغضب لگدی بر پشتش زد و دستمالی در گلویش فرو برد و گلویش را فشرد تا جان سپرد. همان روز در اینستاگرام و فیس‌بوک یادداشت کوتاهی درباره‌اش نوشتم. در آن نوشته البته جمله‌ای هم بیان کرده بودم که هرچه بیشتر فکر می‌کنم بیشتر به درستی‌اش پی می‌برم. آنجا نوشته بودم:

«نمی‌دانم؛ شاید اگر امیر شرایط زمانه را بیشتر در نظر می‌گرفت و چنین بی‌پروا و به یکباره در برابر همه (از شاه و دربار و روحانیون گرفته تا انگلیس و روسیه و عثمانی) نمی‌ایستاد، اندک اندک می‌توانست با حساسیت برانگیزی کمتر کارها را سامان دهد و اثرگذاری ماندگارتری داشته باشد».

ادامه نوشته

در حالی‌که بسیاری از سفرای کشورهای غربی و شرقی و هنرمندان و ورزشکاران غیر ایرانی شب یلدا را شادباش می‌گویند، سخنگوی گروهک طالبان یلدا را کاری مشرکانه دانسته که جرم است. بارها گفته و نوشته‌ام که طالبان بیش از آنکه گروهک بنیادگرای دینی باشد، گروهکی قوم‌گرا است که تنظیمات کارخانه‌اش بر پایه ضدیت با زبان فارسی و ایران‌ستیزی است...

ادامه نوشته

نبرد رستم دستان و چنگیزخان مغول

نعمت‌الله فاضلی (استاد انسان‌شناسی): روزنامه شرق

کتابی این روزها خواندم که در نوع خودش نظیر ندارد: «دیدار و گفتگو با روح چنگیزخان» (۱۴۰۲) نوشته امیر هاشمی مقدم... «مغولستان در ایران سفارتخانه ندارد» (ص ۱۶) و همین دردسرهای بزرگی برای ویزا گرفتن هاشمی مقدم می‌آفریند که در «خوان اول: جنگ رستم و چنگیز برای گرفتن روادید مغولستان» در ۲۰ صفحه آن را شرحی خواندنی و شنیدنی می‌دهد....

ادامه نوشته

انتشار هم‌زمان دو سفرنامه‌ام

ماه گذشته دو سفرنامه‌ام که مربوط به سفرهای چند سال پیش است به‌طور هم‌زمان از سوی انتشارات اندیشه احسان و انتشارات انسان‌شناسی منتشر شد. بر هر دو نام مردم‌نگاری و خودمردم‌نگاری نهادم. مردم‌نگاری روشی است در انسان‌شناسی که پژوهشگر تلاش می‌کند با حضور در میدان پژوهش، گفتگو و مصاحبه عمیق با اهالی آن جامعه، مشاهده مشارکتی در زندگی‌شان و... به فهمی از فرهنگ برسد که نزدیک به فهم آن جامعه باشد. مردم‌نگاری سفر ترکیبی است از این روش با سفرنامه‌نویسی. یعنی در مردم‌نگاری سفر از سفرنامه‌نویسی صِرف فراتر رفته و ورود و حضورمان در آن نقطه بیشتر بر پایه وجود یک مسئله یا پرسش است؛ بیش از آنکه واژه به کار ببریم از مفاهیم نظری سود می‌جوییم؛ و برای تحلیل و تفسیر رویدادها نظریات انسان‌شناسی را به کار می‌گیریم.

ادامه نوشته

خدمتکاران اسرائیل در ایران

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

کلیپ و عکس‌هایی پخش شده که نشان می‌دهد دو روز پیش عده‌ای افراطی رفته‌اند جلوی زیارتگاه استر و مردخای در همدان و پرچم اسرائیل را آتش زده‌اند. یعنی جلوی یکی از زیارتگاه‌های مورد احترام یهودیان ایران. این رفتار نابخردانه از یکسو تعرض به مقدسات یهودیان، به‌عنوان یکی از ادیان الهی و رسمی بر پایه قانون اساسی است و از سوی دیگر متهم کردن یهودیان کشورمان به هم‌دستی با اسرائیل. یهودیان ایرانی یکی از شریف‌ترین مردمان این سرزمین‌اند که تاکنون زیان‌شان به کسی نرسیده و رد پای‌شان در هیچ خراب‌کاری‌ای کشف نشده است...

ادامه نوشته

آسیب‌شناسی مراسم پیاده‌روی اربعین

سال پیش حدود یکصد زائر ایرانی تا یک روز پیش از اربعین به دلایل مختلف جان خود را از دست دادند. از گرمازدگی و سکته گرفته تا تصادف در جاده. همین شد که «گروه بررسی‌های راهبردی میراث» به فکر انجام یک پژوهش آسیب‌شناسانه جامع درباره این آیین افتاد. از آنجا که تخصصی در حوزه انسان‌شناسی گردشگری کار می‌کنم، انجام این پژوهش را به من سپردند.

یک ویژگی این پژوهش این بود که برای نخستین بار نظرات و دیدگاه‌های مخالفان برگزاری این آیین نیز در آن منعکس شد. همچنین برخلاف دیگر گزارش‌ها و پژوهش‌ها که عمدتا به مزایای این آیین پرداخته‌اند، در این گزارش ضمن تایید مزیت‌های این آیین، تنها به آسیب‌هایی که در این شیوه برگزاری پیاده‌روی اربعین رخ می‌دهد پرداخته شده است. اتفاقا برخی از این دیدگاه‌های آسیب‌شناسانه از خلال مصاحبه مجازی در اینستاگرام و شبکه‌های مجازی به دست آمد. به دوستان نادیده‌ای که لطف کرده و مصاحبه مجازی کرده بودند، قول داده بودم پس از انتشار گزارش این پژوهش، آنرا با ایشان نیز در میان بگذارم. گزارش کامل هفته پیش در سایت و شبکه‌های اجتماعی گروه بررسی‌های راهبردی میراث منتشر شد و بازتاب گسترده‌ای داشت. خبرگزاری‌های داخلی به آن پرداختند و موسسه عراقی البیان هم چکیده‌اش را به عربی منتشر کرد.

امروز که مصادف با اربعین است، لینک گزارش کامل این پژوهش (اینجا)، چکیده این گزارش (اینجا برای کسانی که وقت کافی ندارند)، فایل گفتگوی صوتی ۱۲ دقیقه‌ای‌ام درباره این گزارش و بالاخره چکیده عربی این گزارش (اینجا) را در استوری گذاشته‌ام. این استوری در دسته «ایران بزرگ فرهنگی» در دسترس است. این گزارش در قالب کتاب نیز به زودی توسط انتشارات آرما به بازار خواهد آمد.

تعطیلی انجمن ایران‌شناسی فرانسه: خودزنی به روش ما

امیر هاشمی مقدم‌: دانش‌آموخته ایران‌شناسی و انسان‌شناسی

انصاف‌نیوز

اخیرا و در پی کاریکاتورهای هتاکانه نشریه شارلی ابدو، وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران ضمن احضار سفیر فرانسه و تسلیم یادداشت اعتراضی به وی، در نخستین گام و در راستای مقابله به مثل، فعالیت انجمن ایران‌شناسی فرانسه را تعطیل اعلام کرد. این واکنش حقیقتا عجیب و ناراحت‌کننده بود. اینکه ما در برابر یک رفتار نادرست آنها که علیه ماست، خودمان هم به تلافی رفتاری انجام دهیم که باز هم علیه ما باشد. تعطیلی انجمن ایران‌شناسی فرانسه بی‌‌گمان به زیان ماست و کاری است کاملا نادرست. چرا؟...

ادامه نوشته

روند تاریخی حاکمیت بر جزایر سه‌گانه خلیج فارس

ویژه‌برنامه ایران بزرگ فرهنگی:

بیانیه مشترک چین و کشورهای عربی در ۱۸ آذرماه گذشته، موضوع ادعای امارات درباره جزایر سه‌گانه ایران را وارد فضایی متفاوت از گذشته نمود. فضایی که نمی‌توان و نباید آنرا نادیده انگاشت. مجموعه ایران پایدار در تلاش است در ویژه‌برنامه‌هایی در بخش ایران بزرگ فرهنگی، ضمن بررسی روند حاکمیت بر جزایر سه‌گانه خلیج فارس، ابعاد حقوقی بیانیه مشترک چین و کشورهای عربی و زمینه‌هایی که موجب صدور چنین بیانیه‌ای شده است را بررسی کند.

برنامه نخست این ویژه‌برنامه‌ها با حضور امیر هاشمی مقدم، سردبیر بخش ایران بزرگ فرهنگی برگزار خواهد شد و به روند تاریخی حاکمیت بر جزایر سه‌گانه خلیج فارس می‌پردازد. این برنامه در فضای گوگل‌میت (این لینک) برگزار می‌شود.

سفرنامه ارمنستان

تیرماه امسال سفری تقریبا دو هفته‌ای به همسایگان شمال‌غربی ایران داشتیم. با خودروی پژو پارس یکی از دوستان. مجموعا چهار نفر بودیم: #محمدرضا_جوادی_یگانه (دانشیار #جامعه‌شناسی #دانشگاه_تهران)، #جبار_رحمانی (دانشیار #انسان‌شناسی #موسسه_مطالعات_فرهنگی_و_اجتماعی، #حسین_شرفی (#جهانگرد و #ایرانگرد). در بخش‌هایی از سفر، محمدرضا برای‌مان از #جامعه‌شناسی_ادبیات ایران می‌گفت و من مانند دانشجو نام کتاب‌ها، نویسندگان، فیلم‌ها و... را یادداشت می‌کردم. حسین که چهل سال است ایرانگردی و جهانگردی می‌کند و #ارمنستان را خیلی خوب می‌شناسد، برای‌مان درباره بسیاری از جاذبه‌های مسیر توضیح می‌داد. و جبار که بیش از بیست سال است رفیق گرمابه و گلستانیم و با آنکه زمان‌های زیادی با یکدیگریم، باز هم هر بار که به هم می‌رسیم، کلی حرف نگفته و تازه داریم برای گفتن...

ادامه نوشته

روسیه متجاوز است، اما...

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

 

...پیش از اینکه به جزئیات بپردازم، اجازه دهید اشاره کنم که به‌عنوان یک ایرانی، شخصا از دولت روسیه متنفرم. برای من و بسیاری دیگر از ایرانیان این نفرت ریشه عمیق و تاریخی دارد... بنابراین موضع من و بسیاری از ایرانیان در برابر روسیه ممکن است با موضع جمهوری اسلامی یکی نباشد. شخصا بارها در رسانه‌های ایران علیه روسیه مطلب نوشته‌ام... اما پس از حمله روسیه به اوکراین، شاهد تحریم‌های شدیدی علیه این کشور هستیم که در بسیاری از موارد ناعادلانه است؛ چرا که..

ادامه نوشته

تحریم فرهنگ ایرانی و زبان فارسی

امیر هاشمی مقدم

به تازگی از سفر عمان برگشته‌ام (عکس‌های این سفر به همراه دلایل سفرم به این کشور و تجربیاتم را می‌توانید در برگه اینستاگرامم: اینجا ببینید). پیش از سفر، در کنار مقالات و کتاب‌هایی که درباره این کشور می‌خواندم، طبیعتا کتاب «لونلی پلنت» نیز از اصلی‌ترین منابعم بود. بخش عمان این کتاب با این جمله آغاز می‌شد: «چرا [به عمان] برویم؟ در مسجد جامع مسقط [منظور مسجد سلطان قابوس است] فرش دستباف زیبایی وجود دارد؛ چیزی که زمانی بزرگترین فرش جهان بود، تا آنکه مسجد جامع ابوظبی در امارات متحده عربی این رکورد را شکست» (p: 341). جالب و بلکه اسف‌بار اینکه هر دوی این فرش‌ها کار قالی‌بافان ایرانی است، اما اشاره‌ای به ایرانی بودن آنها نشده. البته در لابلای صفحات آتی کتاب به این مورد پرداخته، اما در حاشیه...

ادامه نوشته

ما چگونه ما شدیم؟

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

به این کلیپ که بخشی از مصاحبه زیباکلام است نگاه کنید: برگزاری جشن‌های ایرانی همچون شب چله، نوروز، سیزده به در و... را نشانه‌های نژادپرستی ایرانیان می‌داند. او تاکنون بارها به بهانه‌های گوناگون ایرانیان را نژادپرست خوانده است. برای نمونه هنگامی که تیم فوتبال ایران در جام جهانی پیروز شد، او ناراحت گشت و گفت کیف می‌کند وقتی تیم فوتبال ایران می‌بازد؛ چرا که ایرانی‌ها هنگام پیروزی تیم فوتبال‌شان به خیابان می‌ریزند و خوشحالی می‌کنند و تلویزیون هم آهنگی پخش می‌کند که به رستم و پوریای ولی و تختی و امام علی (ع) و... اشاره دارد که اینها از نگاه او از نشانه‌های نژادپرستی است. خب مشخص است جامعه‌ای که روشنفکرش در این حد تنزل کرده باشد نمی‌تواند به این سادگی توسعه یابد...

ادامه نوشته

أفغانستان‌شناسی در ایران

امیر هاشمی مقدم: شعوبا (سایت جامع مطالعات جهان اسلام)

چندی قبل به همت گروه مطالعات اجتماعی افغانستان موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران، نشستی با عنوان «افغانستان‌شناسی در ایران، تحلیل تاریخی روند پژوهش‌های مرتبط با افغانستان در ایران» برگزار شد. متن زیر گزارشی از ارائه امیر هاشمی مقدم، دکترای انسان‌شناسی و پژوهشگر حوزه افغانستان، در این نشست است که به همت «شعوبا: سایت جامع مطالعات جهان اسلام» تنظیم شده و در زیر می‌خوانید...

ادامه نوشته

تعیین تکلیف باکو برای ایران

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

چندی پیش شورای شهر تهران برای تکریم شاعر ایران و فارسی‌سرا، نظامی گنجوی، نام برخی از خیابان‌های اطراف خیابان نظامی گنجوی را به نام شهرهای منطقه قفقاز تغییر داد. گنجه، بادکوبه، شوشی، ناردان، لنکران، آران، سالیان، آبخاز و تفلیس. در پی این تصمیم، برخی از رسانه‌های باکو اعتراضات و انتقاداتی به این تصمیم داشتند. این در حالی است که نهادن نام شهرها و کشورهای دیگر بر روی خیابان‌های یک شهر، در بیشتر کشورهای جهان رایج است. آنگونه که در تهران نیز پیش از این نام کشورها یا شهرهایی همچون افریقا، آرژانتین، ایتالیا، پاکستان، ترکمنستان، فلسطین، اتریش، یمن، ورشو، نوفل لوشاتو، دمشق، سئول و... وجود داشت. نام تهران نیز بر خیابان‌هایی در شهرهای سئول و پاریس، نام اصفهان بر خیابان‌هایی در شهرهای کوالالامپور و فرایبورگ، نام تبریز بر خیابانی در شهر رالی در کارولینای شمالی، نام ایران در شهر مینه‌سوتا و... نیز نمونه‌هایی در سوی دیگر است...

ادامه نوشته

۱۸ دلیل سفر ایرانیان به ترکیه!

امیر هاشمی مقدم

ایرانیان حتی در شرایط بد اقتصادی، گسترش ویروس کرونا، اختلافات گاه و بیگاه میان دولت‌های دو کشور، افزایش غیرمنطقی عوارض خروج از کشور و دیگر موانع، همچنان دست از سفر به ترکیه بر نمی‌دارند. ۱۸ دلیل برای گستردگی این سفرها می‌توان بر شمرد که درباره برخی از آنها در نوشته‌های جداگانه توضیح داده‌ام. در اینجا به دلیل محدودیت تعداد واژه‌ها، تیتر وار به هر یک اشاره می‌کنم...

ادامه نوشته

خرید خانه در کشوری دیگر.

امیر هاشمی مقدم

پس از یادداشتی که درباره برخی مشکلات خرید خانه در ترکیه نوشتم، سه نقد عمده به آن وارد شد:

۱- هزینه زندگی در ترکیه چنانچه با لیره ترکیه در نظر گرفته شود، گران نیست.

من نیز در همان یادداشت اشاره کردم که برای خود ترکیه‌ای‌ها جای نسبتا خوبی برای زندگی است و برای ایرانی‌هایی که با درآمد و سرمایه ریالی بخواهند آنجا زندگی کنند دشوار است. خرید خانه دوم در کشوری دیگر، پدیده‌ای رایج در همه جای دنیاست. اما معمولا تمایل به خرید خانه و زندگی در کشوری ارزان‌تر نسبت به سرزمین مادری است. آنگونه که مثلا بسیاری از بازنشسته‌های انگلیسی در فرانسه خانه خریده و سال‌های پایانی زندگی‌شان را آنجا زندگی می‌کنند. اما ایرانیان برای فرار از آینده مبهم و محدودیت‌های فرهنگی-اجتماعی، فرایند معکوسی را طی می‌کنند...

ادامه نوشته

آیا تنش باکو با تهران کاهش می‌یابد؟

امیر هاشمی مقدم

اگر به دنبال پاسخ کوتاه هستید، پاسخ یک «نه» قاطعانه است. تازه این نوشته ادعا دارد که این تنش‌ها افزایش هم خواهد یافت. اما اگر دلایل چنین ادعایی را می خواهید بدانید، ادامه نوشته را بخوانید. دست کم دو دلیل مهم و جدی وجود دارد که بر پایه آنها می‌توان ادعا کرد این تنش‌ها در آینده افزایش می‌یابد:

۱- در نگاه شهروندان جمهوری آذربایجان، ایران یک کشور اشغالگر است. این نگاه از طریق کتاب‌های درسی، غیر درسی، رسانه‌های باکو و... به شدت ترویج می‌شود. چند نمونه از آنچه در کتب درسی به دانش‌آموزان جمهوری آذربایجان آموخته می‌شود را در زیر می‌آورم...

ادامه نوشته

زائران اربعین و زنان صیغه‌ای

امیر هاشمی مقدم

امروز دو مناسبت در تقویم دیده می‌شد: نخست اربعین حسینی و دوم، روز جهانی گردشگری. دست‌کم برای ما ایرانی‌ها دو مفهوم اربعین و گردشگری پیوستگی دارد. زیارت در واقع همان گردشگری مذهبی است. بزرگترین رویداد گردشگری ایرانیان، همان سفرشان به عراق در ایام اربعین است که مثلا در سال ۱۳۹۸ از حدود ۹.۵ میلیون ایرانی که از کشور خارج شدند، بیش از سه میلیون و هشتاد هزار نفرشان فقط برای اربعین به عراق رفتند. البته این حرکتی دو سویه است و در همان سال ۱۳۹۸، از حدود ۹ میلیون نفری که وارد ایران شدند، سه میلیون و ۱۶۵ هزار نفرشان (یعنی ۳۶درصد) عراقی بودند و بنابراین عراق رتبه نخست کشور گردشگرفرست به ایران را داشت...

ادامه نوشته

از قره‌باغ تا پنجشیر

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

در روزهای گذشته که همدلی بی‌نظیر ایرانیان با جبهه مقاومت پنجشیر از هر سو دیده و شنیده شد، عده‌ای قوم‌گرا انتقاد کردند که چرا ایرانیان در جنگ اخیر قره‌باغ، هیچ حمایتی از جمهوری آذربایجان برای پس گرفتن خاک قره‌باغ از ارمنستان نکردند و حتی برخی از ملی گرایان، آشکار یا نهان به دفاع از ارمنستان پرداختند و به ترک/آذری‌های ایرانی که در دفاع از جمهوری آذربایجان در خیابان‌های برخی شهرهای آذری/ترک‌نشین ایرانی تظاهرات کردند و شعار سر دادند، انگ قوم‌گرا زدند؛ در حالی‌که تقریبا همه ایرانیان یک صدا به دفاع از پنجشیری‌های فارس‌زبان پرداختند؟ با آنکه شخصا در جنگ اخیر قره‌باغ هیچ موضع‌گیری‌ای نکرده بودم، اما درباره این ادعاها بیان چند نکته ضروری است:...

ادامه نوشته

دانلود رایگان کتاب چرا افغانستان برای ایران مهم است؟

امیر هاشمی مقدم

بالاخره پس از چهار سال، کتاب «چرا افغانستان برای ایران مهم است؟» منتشر شد. هرچند به عنوان نویسنده، راضی به این شیوه انتشار نبودم. اکنون و با این شیوه انتشار فایل پی‌دی‌اف، کتابخانه‌های دانشگاه‌ها، پژوهشکده‌ها و پژوهشگاه‌ها، نهادهای دولتی و... آنرا تهیه نخواهند کرد و تنها خوانندگان علاقمند به این حوزه فایل آنرا دریافت کرده و می‌خوانند. ولی به هرحال موانع حقوقی مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست جمهوری (به‌عنوان سفارش‌دهنده و کارفرمای نگارش این کتاب) دست مسئولین این مرکز را تا حدودی برای انتشار نسخه کاغذی بسته بود. امیدوارم بتوانیم در آینده‌ای نزدیک، تعدادی نسخه کاغذی را دست کم در شمار محدود منتشر و به بازار کتاب عرضه کنیم. لینک دانلود در ادامه...

ادامه نوشته

زندانی کردن فرهنگ ایرانی

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

دکتر محمدرضا اسلامی، استاد دانشگاه پلی‌تکنیک کالیفرنیا در یادداشتی به نام «سعدی و سوالی درمورد حضور منطقه‌ای»، با بهانه قرار دادن روز سعدی که چندی پیش بود، به این نکته پرداخته که چرا سعدی و حافظ در روزگار خود مرزها را در نوردیده و شهرت آنچنانی در کشورهای همسایه و حتی تا دوردست داشتند؛ اما امروزه و با وجود حجم گسترده رسانه‌ها، تقریبا هیچ شخصیت یا برند ایرانی‌ای در جهان که هیچ، در منطقه و همسایگان هم نداریم؟ ایشان تنها به یک نمونه استثنایی اشاره کرده که در دوران دانشجویی، یکی از دوستان ترکیه‌ای‌اش کتاب‌های علی شریعتی را می‌خوانده؛ اما اکنون در حد همان شریعتی هم در ترکیه و دیگر کشورها ما شخصیت شناخته‌شده نداریم. من از همین استقبال از نوشته‌های دکتر شریعتی در ترکیه آغاز می‌کنم. زمانی که در ترکیه دانشجو بودم، بازار کتاب‌هایی که درباره ایران در این کشور نوشته یا ترجمه می‌شد، یکی از موضوعات مورد علاقه‌ام بود. پیش از این بارها نوشته‌ام که یکی از وظایف رایزنی‌های فرهنگی ایران در کشورهای دیگر، توجه و رصد کتاب‌هایی است که درباره ایران منتشر می‌شود؛ اما چون رایزنی‌های فرهنگی ما از سوی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی گزینش می‌شوند و ایدئولوژی دینی برای‌شان مهم‌تر است، بیش از آنکه به فرهنگ و تمدن ایران خدمت برسانند، آسیب‌زا هستند...

ادامه نوشته

ایران‌ستیزان غیرمتخصص

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

کانال تلگرامی اصلاحات‌نیوز، عکسی را که در آن نوشته شده: «خبرگزاری سازمان تبلیغات اسلامی: هرچه به نام تمدن هخامنشی گفته می‌شود، هیچ پایه علمی ندارد و تاریخ هخامنشیان چیزی جز فضاحت نیست» منتشر کرده است. البته خبرگزاری مهر (وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی) این جمله و تیتر را از میان گفتگویی که دو سال پیش (آذر 97) با مترجم یک کتاب داشته، برگزیده و در آغاز گفتگو هم به خوانندگان اطلاع داده آماده انتشار دیدگاه منتقدان نیز هست. در این گفتگو، حسن شایگان (اقتصاددان)، درباره کتابی با نام «نهادهای اجتماعی و ساختار اقتصادی امپراتوری هخامنشی» از داندامایف، ایران‌شناس روس (اصالتا از مسلمانان داغستان) سخن می‌گوید. البته او در این گفتگو تنها به ابعاد منفی سلسله هخامنشیان، و به‌ویژه شخصیت کوروش بزرگ می‌پردازد. همچنین این نقد را به منابع ایرانی وارد می‌کند که درباره ابعاد منفی هخامنشیان که به باور او «متجاوز»، «جنگ‌افروز»، «جهان‌خوار»، «ناجوانمرد» و... بودند، سکوت کرده‌اند. او همچنین به درستی می‌گوید: «در تاریخ‌نگاری سه عامل عمده دانش، روش و بینش وجود دارد. بینش هدف است، ولی دانش و روش وسیله برای رسیدن به بینش هستند. دانش و روش را ما داریم، اما بینش در بین ما غایب است»...

ادامه نوشته

سفر به ایرانی‌ترین شهر ترکیه

امیر هاشمی مقدم: فصلنامه نگاه آفتاب

از سال 1393، همه‌ساله در نیمه دوم آذرماه به قونیه کشانده می‌شدم. جز کشانده شدن اصطلاح دیگری نمی‌توانم به کار ببرم. قونیه ایرانی‌ترین شهر ترکیه است و هر وقت ایرانِ خونم کم می‌شد، یک سفر هرچند کوتاه و چند ساعته از آنکارا به قونیه می‌توانست دوباره پر انرژی‌ام کرده و دوری خاک میهن، آن هم برای میهن‌دوستی چو مرا ساده‌تر کند.

درست است که شمار ایرانیانی که به استانبول سفر می‌کنند یا حتی آن گروه ایرانیانی که در استانبول خانه خریده و ساکن شده‌اند، بیش از شمار گردشگران ایرانی در قونیه است، اما در حالی‌که هویت ایرانیان در شهر 20 میلیون نفری استانبول گم شده و به جز در رستوران‌های ایرانی، در جایی دیگر حس نمی‌شود، در قونیه اگر نگوییم در بازه‌ی چند روزه «شب عروس/عُرُس»، هویت ایرانی بر هویت ترکی در این شهر می‌چربد، دست‌کم همسنگ آن می‌شود. این پدیده نه تنها به خاطر فارسی‌گویی مولاناست که خواه ناخواه اشعارش را در جای جای آرامگاه وی می‌توان دید، بلکه در پی حضور فعالانه گردشگران ایرانی است که گاهی نبض امور را به دست گرفته و حکم میزبانی را پیدا می‌کنند که حتی اهالی خودِ قونیه هم مهمان آنها می‌شوند. آنچه در پی می‌خوانید، بررسی همین است که ایرانیان اصلا چرا به قونیه سفر می‌کنند و در آنجا چه می‌کنند و و تجربیات‌شان چیست؟...

ادامه نوشته

واپسین اجرا

امیر هاشمی مقدم
این تصویر را چهارم مهرماه ۱۳۹۴ در شهر قونیه گرفتم. شوربختانه واپسین کنسرت استاد شجریان بود. با تنی چند از دوستان ایرانی، از آنکارا راه افتادیم تا خود را به کنسرت ایشان برسانیم. می‌دانستیم که شوربختانه در ایران چنین شانسی نداربم؛ که فرهنگ و هنر ایرانی، در خود ایران بسیار غریب است. پشت درب سالن، جمعیت زیادی آمده بودند. از همه جالب‌تر، ترکیه‌ای‌هایی که ترانه‌های استاد شجریان، به ویژه مرغ سحر را به فارسی و البته با لهجه ترکی می‌خواندند. درب سالن که باز شد، جمعیت زیادی وارد سالن گردید و صندلی‌ها پر شد. اضافه جمعیت را می‌خواستند بیرون کنند. اما خود استاد که وارد سالن شد، وساطت کرد که آنها هم بمانند و روی پله‌ها و جاهای خالی بنشینند. سراپا گوش بودیم، اما هرگز فکرش را نمی‌کردیم واپسین کنسرت ایشان باشد. و در پایان و به درخواست ما شنوندگان، مرغ سحر که با نام ایشان گره خورده را اجرا کردند.
شش ماه بعد، یعنی نوروز ۹۵ بود که ایشان آن کلیپ سرطانی را منتشر کردند.
خدایش بیامرزد و جایش انشاءالله در فرهنگ و هنر و موسیقی این مرز و بوم خالی مباد.

تفسیرهایی مبهم بر سخنانی روشن.

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

در پی یادداشتی که در نقد سخنان آیت‌الله عاملی درباره لزوم خالص‌سازی زبان ترکی آذری از واژه‌های فارسی نوشته بودم (اینجا)، جوابیه‌های بسیاری نوشته شد که یکی از تازه‌ترین آنها را، دکتر مرتضی ابراهیمی (عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه محقق اردبیلی) نوشتند (اینجا). ضمن سپاسگزاری از ایشان، محتویات یادداشت‌شان را در چند دسته گروه‌بندی کرده و به فراخور، توضیحاتی درباره هر کدام می‌نویسم...

ادامه نوشته

یهودستیزانِ خدمتکارِ اسرائیل

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

در شهر تاریخی پیر بِکران در جنوب اصفهان، گورستان اِستراخاتون (یا آنگونه که خود یهودیان می‌گویند: سارا بِت آشِر) قرار گرفته که یکی از قدیمی‌ترین گورستان‌های ایران است. اگرچه حتی بسیاری از خود اصفهانی‌ها هم از وجود چنین اثری آگاهی ندارند. این گورستان احتمالا از زمان سکونت یهودیان در اصفهان (بیش از 2550 سال پیش) فعال بوده است. چند سال پیش سنگ‌نوشته‌ای از این گورستان به دست آمد که بخشی از تورات روی آن نوشته شده و در پایان، تاریخ را اینگونه درج کرده بود: «به تاریخ بیست و هشتم ماه آب سال 3890 از آفرینش آدم». در گاه‌شماری یهودیان، اکنون سال 5780 از آفرینش آدم هستیم و بنابراین سنگ‌نوشته یادشده مربوط به 1890 سال پیش است. البته برخی هم آنرا به ملکه سوسن، همسر یزدگرد سوم منسوب می‌کنند...

ادامه نوشته

هیس! ایران‌دوستان حرف نمی‌زنند!

امیر هاشمی مقدم: انصاف‌نیوز

یادداشتی که درباره سخنرانی آیت‌الله عاملی، امام جمعه و نماینده ولی فقیه در استان اردبیل نوشته بودم (اینجا)، واکنش‌های بسیاری را برانگیخت. برای نگارنده مایه خرسندی است که پس از سال‌ها دریچه‌ای گشوده شد برای ارتباط دوباره با آیت‌الله عاملی. اما واکنش‌های قوم‌گرایانی که بیشترشان کاسه داغ‌تر از آش شده بودند، درخور تأمل است. در این زمینه به‌طور مفصل سه نکته را در ادامه توضیح داده‌ام: 1- اینکه ایران‌دوستی و دفاع از تاریخ و ادبیات و زبان رسمی کشور شبه‌جرم شده و ایران‌دوستان مورد هجمه قرار می‌گیرند. 2- آنانکه از آیت‌الله عاملی دفاع کرده‌اند، عموما قوم‌گرایانی هستند که پشت نام روحانیت و جمهوری اسلامی پنهان می‌شوند. 3- همه کسانی که در پی جداسازی هویت و زبان تاریخی آذربایجان از ایران‌اند، پزشک و مهندس‌اند؛ آن هم در حالی‌که آذربایجان پر است از استادان تاریخ و ادبیات و... که نوشته‌های‌شان را با برچسب‌هایی همچون مانقورد و... بایکوت می‌شود. توضیحات تکمیلی را در ادامه بخوانید...

ادامه نوشته